Blog Details

Rinoplastika (Burun Əməliyyatı) nədir?

Rinoplastika və ya burun əməliyyatı, burunun ölçüsünü və formasını dəyişdirmək, nəfəs alma kimi funksional funksiyasını yaxşılaşdırmaq və ya kosmetik məqsədlər üçün görünüşünü yaxşılaşdırmaq üçün açıq və ya qapalı üsullarla həyata keçirilə bilən bir prosedurdur.

“Burun əməliyyatı” termini ictimaiyyət arasında estetik səbəblərdən həyata keçirilən bu əməliyyatlara aid etmək üçün də tez-tez istifadə olunur. Buna görə də, rinoplastika kosmetik burun əməliyyatı üçün tibbi termindir və həm estetik, həm də funksional korreksiyaları əhatə edir.

Burnun ən vacib funksiyası nəfəs alma və ya tənəffüsdür. Əsas məqsəd bu funksiyanı mümkün qədər effektiv şəkildə qorumaq və təkmilləşdirməkdir. Rinoplastika həm estetik, həm də sağlamlıq səbəbləri ilə axtarılan cərrahi əməliyyatdır. İnsanlar burunlarının formasından və ya quruluşundan narazı olduqları üçün rinoplastikanı seçirlər. Sağlamlıq baxımından, tənəffüs funksiyasını pozan bir vəziyyət olduqda rinoplastika nəzərdən keçirilir.

Rinoplastika (Burun Əməliyyatı) Niyə İcra Edilir?

Rinoplastika burundakı anadangəlmə və ya qazanılmış deformasiyaları düzəltmək və narahatedici tənəffüs problemlərini aradan qaldırmaq üçün həyata keçirilir. Bu əməliyyat, fərdin üz cizgilərini tamamlayan daha mütənasib və estetik cəhətdən xoş bir burun əldə etməyi hədəfləyir, eyni zamanda sağlam tənəffüs funksiyasını yaxşılaşdırır. Rinoplastikaya bu iki əsas məqsədə çatmaq üçün müxtəlif üsullarla yanaşmaq olar: Estetik Rinoplastika və Funksional Rinoplastika.

Estetik narahatlıqlar (Kosmetik rinoplastika)

Estetik rinoplastika, burnunun formasından, ölçüsündən və ya ümumi görünüşündən narazı olan şəxslər tərəfindən seçilən bir yanaşmadır. Bu əməliyyat, burnunu üzlə daha ahəngdar etmək, estetik tarazlığa nail olmaq və insanın özünəinamını artırmaq məqsədi daşıyır. Estetik rinoplastikanın əsas səbəbləri aşağıdakılardır:

• Burnun ümumi görünüşünü üzlə uyğunlaşdırmaq  : Estetik birlik üzün hər bir elementi mütənasib və balanslı olduqda əldə edilir. Buna görə də, rinoplastika əməliyyatında burunun ölçüsü və forması, burun ucunun mövqeyi və burun dəliklərinin eni kimi bir çox amil, eləcə də şəxsin üz forması, gözləri, dodaqları və çənə quruluşu kimi digər anatomik xüsusiyyətlər nəzərə alınır.
   
• Burundakı qozların, əyriliklərin və çökəkliklərin düzəldilməsi : Genişlik və ya asimmetrik görünüş kimi estetik problemlər də rinoplastika ilə düzəldilə bilər. Bu struktur fərqləri genetik amillərdən, inkişaf proseslərindən və ya keçmiş travmalardan qaynaqlana bilər. Rinoplastika burun körpüsündən artıq toxumanı çıxararaq qozları aradan qaldıra və burun septumundakı əyrilikləri düzəldərək burnu daha düz bir xəttə uyğunlaşdıra bilər. Burnun ümumi formasını, istər aşağı, istər geniş, istərsə də yuxarı olmasından asılı olmayaraq dəyişdirmək üstünlük təşkil edə bilər. Üzə nisbətən qeyri-mütənasib dərəcədə aşağı burun ucu yorğun və ya yaşlı bir ifadəyə səbəb ola bilər; bu halda rinoplastika burun ucunu qaldırır və daha dinamik bir görünüş verir.
   
• Üz proporsiyalarına nail olmaq : Rinoplastika insanın üz cizgilərini daha dəqiq və mütənasib etmək üçün həyata keçirilə bilər. Burun proporsiyaları burun əməliyyatı vasitəsilə üzə uyğunlaşdırıldıqda, üzün digər estetik xüsusiyyətləri daha balanslı və müəyyən bir görünüş qazanır. Məsələn, üzün ümumi eninə və ya uzunluğuna mütənasib olmayan bir burun düzəldildikdə, üzün hamar keçidləri və kəskin xətləri daha aydın şəkildə müəyyən edilir.
   
• Görünüşdən narazılıq : Burun plastikası insanın görünüşündən məmnunluğunu artırmaq üçün istifadə edilə bilər. Burun quruluşundan qaynaqlanan narazılıq fərdlərin özünəinamına mənfi təsir göstərə və sosial vəziyyətlərdə utancaqlıq hiss etməsinə səbəb ola bilər. Burun plastikasının məqsədi insanın üz cizgilərinə daha uyğun, estetik cəhətdən xoş və təbii görünüşlü bir burun quruluşuna nail olmaqdır.

Funksional səbəblər (Funksional rinoplastika)

Funksional rinoplastika, burundakı struktur anomaliyalarının yaratdığı tənəffüs problemlərinin düzəldilməsinə yönəlmiş cərrahi bir yanaşmadır. Bu cür problemlər insanın həyat keyfiyyətinə mənfi təsir göstərə və yuxu rejimindən gündəlik fəaliyyətlərə qədər geniş problemlərə səbəb ola bilər. Funksional rinoplastikanın həll etdiyi əsas məqsədlər və şərtlər aşağıdakılardır:

• Travmatik deformasiyaların korreksiyası : Həyatın sonrakı dövrlərində baş verən travmatik deformasiyalar və forma anomaliyaları rinoplastika ilə korreksiya edilə bilər. Qəzalar, idman zədələri və ya yıxılmalar kimi travmalar burunda sınıqlara, əyriliklərə və ya asimmetriyalara səbəb ola bilər. Bu deformasiyalar yalnız estetik narahatlıqlar yaratmaqla yanaşı, həm də nəfəs alma problemlərinə də səbəb ola bilər.
   
• Xorultu və burun tıkanıklığı problemlərinin aradan qaldırılması : Rinoplastika xroniki sinusit, xorultu və burun tıkanıklığı kimi tənəffüs problemlərini həll etmək üçün təsirli bir üsul kimi istifadə olunur. Burundakı septal əyrilik və ya burun burun hipertrofiyası kimi struktur anomaliyaları hava yollarını daraldır və nəfəs almağı çətinləşdirir. Rinoplastika bu anatomik maneələri düzəldir və hava axınını yaxşılaşdırır.

Rinoplastika fərd üçün həm fiziki, həm də emosional inkişaf təmin edə bilər. Fiziki olaraq, burun formasındakı estetik qüsurları düzəltmək və nəfəs alma problemlərini həll etməklə sağlamlıq və rahatlıq artır. Emosional olaraq, görünüşündən narazı olan bir fərdin özünəinamını və özünə hörmətini artırır. Bu ikili inkişaf rinoplastikanı həyat keyfiyyətini artıran əhəmiyyətli bir müdaxiləyə çevirir.

Rinoplastika (Burun Əməliyyatı) Necə İcra Edilir? Mərhələləri Hansılardır?

Rinoplastika üçün istifadə edilən üsullar xəstənin ehtiyaclarından və əməliyyatın növündən asılı olaraq dəyişə bilər. Rinoplastika əməliyyatının mərhələləri aşağıda verilmişdir:

İlkin müayinə və qiymətləndirmə

Proses cərrahın xəstənin ümumi sağlamlığını, burun quruluşunu və estetik gözləntilərini hərtərəfli araşdırması ilə başlayır. Bu mərhələdə kompüter dəstəkli sistemlərdən istifadə edərək xəstəyə əməliyyatdan sonrakı mümkün nəticələr təqdim etmək olar və bu da real gözləntilərə imkan verir.

Cərrahi planlaşdırma

Müayinədən sonra cərrah fərdiləşdirilmiş cərrahi plan hazırlayır. Bu plana burunun hansı nahiyələrinin müalicə olunacağı, istifadə ediləcək cərrahi üsullar (açıq və ya qapalı rinoplastika) və anesteziya metodu daxildir.

Anesteziya tətbiqi

Rinoplastika əməliyyatları ümumiyyətlə ümumi anesteziya altında aparılır. Bu, xəstənin əməliyyat zamanı rahatlığını və təhlükəsizliyini təmin edir.

Cərrahi müdaxilə 

Anesteziyadan sonra seçilmiş texnikaya uyğun olaraq kəsiklər edilir. Bu kəsiklər vasitəsilə cərrah əvvəlcədən müəyyən edilmiş plana uyğun olaraq burun sümüklərini və qığırdaqlarını yenidən formalaşdırır. Estetik korreksiyalarla yanaşı, tənəffüs problemlərinə səbəb olan struktur qüsurları da düzəldilir.

Tikiş və bərkitmə

Formalaşdırma başa çatdıqdan sonra toxumalar tikişlərlə bərkidilir. Silikon şinlər adətən burunun içinə yerləşdirilir və burunun yeni formasını qorumaq və şişkinliyi nəzarətdə saxlamaq üçün xaricə şin və ya gips tətbiq olunur.

Əməliyyatdan sonrakı qulluq və sağalma

İlk bir neçə gün şişkinlik və göyərmənin ən güclü olduğu dövrdür. Həkiminizin göstərişlərinə əməl etmək, dərman istifadə etmək, buz qoymaq və başınızı qaldırmaq vacibdir. Burun plombu və şinlər/gipslər müəyyən bir müddətdən sonra çıxarılır. Burun 6 aydan 1 ilə qədər son formasını ala bilər və bu müddət ərzində onun vəziyyətini izləmək üçün müntəzəm müayinələr lazımdır.

Rinoplastika (burun əməliyyatı) üsulları hansılardır?

Ümumiyyətlə, rinoplastika üsulları iki kateqoriyaya bölünür: açıq və qapalı cərrahi üsullar. Həm açıq, həm də qapalı üsulların vəziyyətdən asılı olaraq üstünlükləri və çatışmazlıqları ola bilər.

Açıq rinoplastika metodu

Açıq burun əməliyyatı olaraq da bilinən açıq rinoplastikada prosedur burun dəliklərinin altından edilən kiçik bir kəsiklə həyata keçirilir. Bu kəsik cərraha daha geniş bir baxış sahəsi təmin edir.

• Üstünlükləri: Açıq rinoplastikanın üstünlüyü burun üzərində daha çox nəzarətdir. Hər hissə görünür və prosedur millimetr dəqiqliyi ilə həyata keçirilir. Əgər nahiyəyə toxuma əlavə etmək lazımdırsa, o, dəqiq şəkildə fiksasiya olunur, yəni əməliyyatın hər mərhələsi əl-göz koordinasiyası ilə həyata keçirilir. Bu üstünlüyə görə açıq rinoplastikaya tez-tez üstünlük verilir.
   
• Dezavantajları: Açıq rinoplastika qapalı rinoplastikadan bir qədər uzun çəkir. Bəzi hallarda burun ucundakı şişkinlik də daha uzun davam edə bilər. Lakin, ümumiyyətlə, bu, ən çox üstünlük verilən üsuldur. Bu, kifayət qədər təhlükəsiz bir prosedurdur.
   
• Hazırlıq prosesi: Rinoplastika əməliyyatları xüsusi hazırlıq tələb etmir. Xəstənin gözləntilərini bilmək, istəklərini müəyyən etmək və həkimin xəstəyə dəqiq məlumat verməsi çox vacibdir. Ən vacib hazırlıq əməliyyatdan əvvəlki strategiya, planlaşdırma və ünsiyyətdir. Lakin cərrahi olaraq heç bir xüsusi hazırlıq tələb olunmur.
   
• Əməliyyatdan sonrakı qulluq: Rinoplastikadan sonra yadda saxlamaq lazım olan ən vacib şey, burunun formasına təsir edə biləcək hər hansı əlavə travmadan qaçınmaqdır. Müəyyən bir müddət yan üstə uzanmaqdan çəkinmək və burnunuzu xarici amillərdən qorumaq vacibdir.

Qapalı rinoplastika metodu

Qapalı rinoplastika burun daxilində kəsiklər etməklə həyata keçirilən rinoplastika texnikasıdır. Burnu qaldırmadan, burun dəliklərinin içərisində edilən kəsiklər vasitəsilə həyata keçirilir. Burun içərisində təxminən 3-4 sm kəsik etmək üçün skalpel istifadə olunur. Bu, burun qığırdaqlarına və sümüklərinə çatmağa imkan verir. Prosedur yerində dəri qaldırılır və sonra sümük çıxarılmalıdırsa, sümük hissələri götürülür.

• Üstünlükləri: Qapalı rinoplastika açıq rinoplastikadan daha az vaxt aparır. Əvvəlcədən görülməli tədbirlər hər iki yanaşma üçün eynidir. Əgər qan durulaşdırıcı dərmanlar və ya aspirin istifadə edirsinizsə, əməliyyatdan müəyyən bir müddət əvvəl həkiminizlə məsləhətləşməli və onların istifadəsini dayandırmalısınız. Əslində, qapalı və açıq rinoplastika arasındakı yeganə fərq cərrahi yanaşmadır. Qapalı rinoplastikada burun ucu açılmadığı üçün sağalma müddəti bir qədər daha sürətli ola bilər.
   
• Dezavantajı: Qapalı rinoplastikada burunun içərisində müəyyən prosedurları birbaşa vizuallaşdıraraq və ölçərək yerinə yetirmək mümkündür, halbuki qapalı rinoplastikada bu mümkün deyil.

Piezo rinoplastika metodu

Piezo rinoplastika cərrahi əməliyyat deyil. Bu, piezo cihazı kimi də tanınan ultrasəs sümük kəsici cihazdan istifadə edilən əməliyyatlara aiddir. Bu sümük kəsicinin əsas xüsusiyyəti kəsmə prosesi zamanı yumşaq toxumalara zərər verməməsidir. 

Tip plastik cərrahiyyə üsulu

“Uc” ucu və ya ucu deməkdir. Burun ucu ilə bağlı əməliyyatlara “tiplastika” deyilir. Estetik prosedur burunun yalnız ilk 1 sm-də, ucundan başlayaraq həyata keçirilir.

Ümumiyyətlə, uc plastikası buruna minimal travma ilə aparılan cərrahi əməliyyatdır. Sümüklərə heç bir müdaxilə yoxdur. Uc plastikası yalnız burun ucunda problemi olan xəstələrə tətbiq olunur; bu, özlüyündə cərrahi əməliyyat deyil. Burun ucunun düzlüyü, ayrılması və ya sallanması kimi problemlər düzəldilə bilər. Bu, klassik rinoplastika əməliyyatlarından nisbətən qısadır və prosedur müddəti prosedurdan asılı olaraq təxminən bir saatdır. Göyərmə və ağrı ümumiyyətlə müşahidə olunmur və gündəlik həyatdan qurtuluş daha sürətli olur. Uc plastikası həmçinin əməliyyat otağında lokal anesteziya altında da edilə bilər.

Revizion rinoplastika (İkinci burun əməliyyatı)

Təkrar rinoplastika, əvvəllər bir və ya daha çox burun əməliyyatı keçirmiş, lakin nəticələrdən məmnun olmayan və ya müxtəlif ağırlaşmalar (deformasiyalar, tənəffüs problemləri, asimmetriya və s.) yaşayan xəstələrdə aparılan ikinci və ya sonrakı burun əməliyyatıdır. Bu tip əməliyyatlar ümumiyyətlə ilkin əməliyyatdan daha mürəkkəbdir, çünki qığırdaq çatışmazlığı, çapıq toxumasının əmələ gəlməsi və ya burun quruluşunda anatomik anomaliyalar kimi əlavə çətinliklər yarana bilər.

Təkrar rinoplastika tələb edən şərtlər aşağıdakıları əhatə edə bilər:

• Burun körpüsünün çökməsi və ya həddindən artıq qaldırılması.
• Burun ucunun sallanması, həddindən artıq yuxarı qalxması və ya asimmetriyası.
• Davamlı nəfəs alma çətinlikləri və ya əməliyyatdan sonra inkişaf edənlər.
• Qeyri-mütənasib burun dəlikləri.
• Burun və üz arasında qeyri-kafi harmoniya.

Təkrar rinoplastika zamanı cərrah əvvəlki əməliyyatın yaratdığı problemləri aradan qaldırmaq üçün xəstənin öz qığırdağından (qulaq və ya qabırğa qığırdağı) və ya sintetik materiallardan istifadə etməli ola bilər. Bu əməliyyatlar hərtərəfli qiymətləndirmə, xəstənin gözləntilərinin aydın şəkildə başa düşülməsi və cərrahın geniş təcrübəsini tələb edir.

Lazer rinoplastikası üsulu

Bu, burun burunlarının ölçüsünü kiçiltmək üçün istifadə edilən bir prosedurdur. Lazer enerjisi burunun içinə tətbiq olunur. Bu proses burun burunlarının ölçüsünü içəridən kiçildir və yalnız bu sahədə istifadə olunur. Təxminən 10 dəqiqə çəkən təhlükəsiz bir prosedurdur.

Profiloplastika metodu

Profiloplastika, alın, burun və çənə bucaqlarına diqqət yetirilərək, insanın profilini yaxşılaşdırmaq üçün aparılan cərrahi əməliyyatdır. Profiloplastikada yalnız rinoplastikaya deyil, həm də alın və burun arasındakı bucağa, alt çənənin vəziyyətinə (çox irəli və ya geriyə doğru yerləşdirilməsi), dodaqlarla əmələ gətirdiyi bucaqlara və dodaqlarla burun arasındakı bucağa da diqqət yetirilir. 

Rinoplastika (Burun Əməliyyatı) üçün namizəd kimdir?

Rinoplastika, ümumiyyətlə, burunun forması və ya quruluşundan estetik narazılığı aradan qaldırmaq və ya nəfəs almağı yaxşılaşdırmaq üçün edilən bir prosedurdur. Bu problemlərdən narahat olan şəxslərə tətbiq oluna bilər.

Rinoplastika əyri burun, uzun burun, sallanmış burun ucu, böyük burun dəlikləri və ya asimmetriya kimi şikayətlər üçün həyata keçirilə bilər. Rinoplastika ilə burunun ölçüsü artırıla və ya kiçilə bilər, böyük burun dəlikləri kiçilə bilər, burun ucunun forması dəyişdirilə bilər və burnun alın və dodaqlarla yaratdığı bucaqlar düzəldilə bilər.

Bu prosedur zamanı nəfəs problemlərinə səbəb olan qığırdaq və sümük deformasiyaları da düzəldilə bilər. Bundan əlavə, qəza və zərbələr kimi müxtəlif travmalar nəticəsində yaranan deformasiyaları düzəltmək üçün rinoplastika əməliyyatları aparılır.

Bu cür travmatik zədələri düzəltmək üçün aparılan burun əməliyyatı, travmadan sonrakı rinoplastika kimi də tanınır və yalnız estetik görünüşü bərpa etməyi deyil, həm də daxili quruluşu düzəltməyi, sağlam tənəffüs funksiyasını bərpa etməyi hədəfləyir. Buna görə də, burun əməliyyatı üçün uyğun namizədləri qiymətləndirərkən həm estetik narahatlıqlar, həm də tənəffüs problemləri hərtərəfli nəzərə alınır. Uğurlu burun əməliyyatının əsas şərti xəstənin sümük və qığırdaq inkişafının tamamlanması və əməliyyata mane olacaq heç bir əhəmiyyətli sağlamlıq probleminin olmamasıdır. Bu şərtlərə cavab verən və real gözləntiləri olan hər hansı bir şəxs mütəxəssis cərrah tərəfindən qiymətləndirildikdən sonra estetik burun əməliyyatı prosesinə başlaya bilər.

Rinoplastikanın (burun əməliyyatı) potensial riskləri nələrdir?

Burun plastik əməliyyatından sonra burun çökməsi, burun ucunun sallanması, burun asimmetriyası və davamlı göyərmə kimi ağırlaşmalar yarana bilər. Bununla belə, rinoplastikanın təcrübəli cərrahlar tərəfindən aparılması, xəstənin həkim tövsiyələrinə ciddi şəkildə əməl etməsi və əməliyyatdan sonra burnunu travmadan qoruması çox vacibdir.

Rinoplastikanın potensial riskləri aşağıdakılardır:

• Əməliyyatdan sonrakı burun depressiyası
• Burun ucunun sallanması
• Burun nahiyəsində asimmetriya
• Uzun müddət keçməyən çürüklər

Rinoplastika əməliyyatında ağırlaşma riski prosedurun açıq və ya laparoskopik şəkildə aparılıb-aparılmaması ilə əlaqəli deyil. İstifadə olunan metoda deyil, fərdin özünəməxsus ağırlaşmaları yarana bilər.

Əməliyyat ümumi anesteziya altında aparılır. Bu prosedur həm həkim, həm də xəstə üçün olduqca rahatdır. Xəstə ümumi anesteziya aldığı üçün ümumiyyətlə gecəni xəstəxanada qalmaları tövsiyə olunur. Ertəsi gün gündəlik həyatlarına qayıda bilərlər. Lakin xəstənin əməliyyatdan sonra 2-3 gün evdə qalması tövsiyə olunur.

Rinoplastikadan (kosmetik burun əməliyyatı) əvvəl nələrə diqqət yetirilməlidir?

Burun əməliyyatı (rinoplastika) qərarı vermək yalnız cərrahi prosedur deyil, həm də hərtərəfli hazırlıq prosesi tələb edir. Əməliyyatın uğuruna və sağalma prosesinin rahatlığına birbaşa təsir edən bu hazırlıq mərhələsinə diqqət yetirmək peşəkar və məsuliyyətli yanaşma üçün vacibdir.

Tibbi qiymətləndirmə

Rinoplastikadan əvvəl xəstənin ümumi sağlamlığını və əməliyyata yararlılığını müəyyən etmək üçün ətraflı qan analizləri və anesteziya müayinəsi aparılır. Xüsusilə xroniki xəstəlikləri (diabet, hipertoniya və s.) və ya allergiyası olan xəstələrin bütün tibbi tarixçələrini cərrahları ilə şəffaf şəkildə bölüşməsi vacibdir. Bu ilkin qiymətləndirmələr cərrahi prosedur zamanı hər hansı bir ağırlaşma riskini minimuma endirmək üçün vacibdir.

Dərman və əlavələrin istifadəsinin tənzimlənməsi

Əməliyyatdan ən azı 10 gün əvvəl qan durulaşdırıcı təsir göstərə biləcək bütün dərmanlar, bitki mənşəli əlavələr və vitaminlər dayandırılmalıdır. Bəzi dərmanlar qanaxma riskini artıra bilər; buna görə də cərrahın razılığı olmadan onlar qətiyyən istifadə edilməməlidir. Mütəmadi istifadə edilən dərmanlar üçün həkim məsləhəti və rəhbərliyi alınmalıdır.

Həyat tərzi düzəlişləri

Siqaret çəkmək və spirtli içki qəbulu sağalma sürətinə və keyfiyyətinə mənfi təsir göstərən ən əhəmiyyətli amillərdir. Siqaret çəkmək toxumalara oksigen daşıyan qan dövranını pozur, yaranın sağalmasını gecikdirir və infeksiya riskini artırır. Buna görə də, uğurlu rinoplastikadan sonra tez və rahat sağalma üçün əməliyyatdan ən azı iki həftə əvvəl siqaret çəkməkdən və spirtli içkilərdən tamamilə imtina etmək lazımdır.

Realist gözləntilər və müzakirələr.

Cərrahla əməliyyatdan əvvəl məsləhətləşmələr yalnız texniki detalları aydınlaşdırmaq üçün deyil, həm də xəstənin estetik gözləntilərini anlamaq üçün vacibdir. Xəstənin hazırkı vəziyyətini və əməliyyatdan sonrakı görünüşünü (simulyasiya) qiymətləndirmək üçün müasir görüntüləmə texnologiyalarından istifadə olunur. Bu proses zamanı gözləntilərin fərdin üz quruluşu və dəri xüsusiyyətləri ilə uyğun olub-olmadığını anlamaq xəstənin rinoplastikadan məmnunluğunu maksimum dərəcədə artıracaq.

Rinoplastikadan (burun əməliyyatı) sonra hansı tədbirlər görülməlidir?

Rinoplastika əməliyyatından sonra diqqət yetirilməli ən vacib şeylər travmadan qaçınmaq və baş nahiyəsində qan təzyiqini artıra biləcək fəaliyyətlərdən, məsələn, ayaqqabı bağlarını bağlamaq üçün əyilməkdən çəkinməkdir. Bundan əlavə, aşağıdakı məqamlar nəzərə alınmalıdır.

Şişkinlik və göyərmənin idarə olunması 

Əməliyyatdan sonrakı ilk 48 saat ərzində müntəzəm olaraq buz tətbiq etmək və yatarkən başı yastıqla mümkün qədər qaldırmaq şişkinliyi və göyərməni nəzarətdə saxlamağa kömək edəcək.

Tampon və şin/gips baxımı

Burun içindəki silikon şinalar və xarici şina/gips həkim tərəfindən müəyyən edilmiş müddət ərzində yerində qalır. Bu şinaların və ya gipslərin islanmasının qarşısını almaq üçün diqqətli olmaq lazımdır. Çıxarıldıqdan sonra həkimin tövsiyə etdiyi kimi burun təmizlənməsi aparılmalıdır. Rinoplastikadan sonra bir müddət baş nahiyəsini duşda yumaqdan çəkinmək də tövsiyə olunur.

Fəaliyyət məhdudiyyətləri və travmadan qorunma. 

İlk bir neçə həftə ərzində ağır fiziki fəaliyyətdən, əyilmədən, gərilmədən və qəfil baş hərəkətlərindən çəkinmək lazımdır. Rinoplastikadan sonra bir müddət idmanla məşğul olmaqdan çəkinmək lazımdır; 10 gün normal fəaliyyətlərdən, 3 həftə isə ağır idman növlərindən çəkinmək lazımdır. Burun zərbələrdən qorunmalıdır, yəni travmadan uzaq tutulmalıdır. Dişlərinizi yumşaq bir şəkildə fırçalamaqdan çəkinmək lazımdır, çünki bu, sərt və sürətli fırçalama zamanı burun dibində həssaslığa səbəb ola bilər.

Qidalanma, yuxu və dərman istifadəsi.

Kifayət qədər maye qəbulu və liflə zəngin qidaların istehlakı qəbizliyin qarşısını alır və buruna təzyiqi azaldır. Mütəmadi qidalanma və yuxu sağalma prosesini sürətləndirir. Həkim tərəfindən təyin olunan ağrıkəsicilər və antibiotiklər mütəmadi olaraq qəbul edilməlidir. Bundan əlavə, qanı durulaşdıran dərmanlar və qidalardan çəkinmək lazımdır.

Günəşdən qorunma və günəş eynəyi taxmaq

İlk bir neçə ay ərzində günəş altında qalmaqdan çəkinmək və yüksək faktorlu günəşdən qoruyucu kremlərdən istifadə etmək lazımdır. Rinoplastika əməliyyatından sonra həkim tərəfindən tövsiyə edilən müddət ərzində eynək taxmaq olmaz; bu müddət ərzində kontakt linzalara üstünlük verilə bilər.

Mütəmadi həkim müayinələri 

Sağlam bir sağalma prosesi və istənilən nəticəni əldə etmək üçün həkiminizlə müntəzəm müayinələrdən keçmək vacibdir. Rinoplastikadan sonra tam sağalma 6 aydan 1 ilə qədər çəkə bilər və bu dövrdə səbr və həkiminizin göstərişlərinə əməl etmək vacibdir.

Rinoplastika (Burun Əməliyyatı) Haqqında Tez-tez Verilən Suallar

Rinoplastika əməliyyatı üçün düzgün həkimi necə tapmaq olar?

Rinoplastika əməliyyatını nəzərdən keçirən insanlar adətən plastik cərrah və LOR (qulaq, burun və boğaz) mütəxəssisi arasında seçim edirlər. Rinoplastika əməliyyatına qərar verən xəstələr həkimlərinə burnunda hansı dəyişikliklər görmək istədiklərini ətraflı izah etməlidirlər.

Rinoplastika üçün yaş məhdudiyyəti varmı?

Rinoplastika əməliyyatlarında əzələ-skelet sisteminin adekvat inkişafını tamamladığı gözlənilir, buna görə də uşaqların sümük inkişafı onun tam olmasını təmin etmək üçün gözlənilir. Rinoplastikada yaş əsas amil deyil; əksinə, sümük və qığırdaq strukturunun inkişafı həlledici amildir.

Burun polipi və burun tıkanıklığı əməliyyatları rinoplastika ilə eyni vaxtda edilə bilərmi?

 Burun polipləri və burun arakəsməsinin əyriliyi kimi burun tıkanıklığına səbəb olan problemlər rinoplastika ilə eyni vaxtda düzəldilə bilər.

Qövsvari burunlarda estetik əməliyyat edilə bilərmi?

Qarmaqlı burunlar kosmetik cərrahiyyədə geniş yayılmış burun növüdür və uğurla düzəldilə bilər. Bu vəziyyətdən narahat olanlar üçün kosmetik cərrahiyyə effektiv həllər təklif edir.

Rinoplastika və ya burun kiçiltmə əməliyyatı çətindirmi?

Əməliyyatın çətinliyi burun quruluşunun mürəkkəbliyindən, fərdin gözləntilərindən, cərrahın təcrübəsindən və əməliyyatın əhatə dairəsindən asılı olaraq dəyişir. Hər burun quruluşu fərqlidir və bəzi hallarda daha ətraflı müdaxilələr tələb oluna bilər. Bu sahədə təcrübəli cərrahın təcrübəsi əməliyyatın uğuru və xəstənin məmnuniyyəti üçün vacibdir. Rinoplastikanın çətinliyi burnun özünün qövsvari formasından deyil, xəstənin sümük, qığırdaq və dəri quruluşundakı fərqlərdən qaynaqlanır.

Rinoplastikadan sonra yaranan şişkinlik və göyərmələr;

• Cərrahiyyədə istifadə olunan texnika
• Yaş, cins
• Bu, xəstənin sümük və qığırdaq quruluşundan asılı olaraq dəyişir.

Rinoplastika lokal anesteziya altında edilə bilərmi?

Rinoplastika əməliyyatları ümumi anesteziya altında da aparıla bilər, lakin texniki cəhətdən onlar lokal anesteziya altında da həyata keçirilə bilər. Rinoplastika əməliyyatı lokal anesteziya altında aparılarkən, xəstənin oyaq qalmasının müxtəlif problemlərə səbəb ola biləcəyi nəzərə alınmalıdır. Rinoplastika əməliyyatlarını ümumi anesteziya altında aparmaq həm xəstə, həm də cərrah üçün daha rahatdır.

Rinoplastika hansı hallarda edilməlidir?

Rinoplastika həm estetik, həm də tibbi səbəblərdən axtarılan cərrahi əməliyyatdır. Ümumiyyətlə, rinoplastika burun formasından narazılıq səbəbindən həyata keçirilir. Burun estetikası qoz, uzunluq, burun ucu sallanmış, böyük burun dəlikləri və ya asimmetriya kimi problemləri həll etmək üçün nəzərdən keçirilə bilər. Bundan əlavə, rinoplastika travma nəticəsində yaranan deformasiyaları düzəltmək üçün də həyata keçirilir.

Cərrahi olmayan rinoplastika mümkündürmü?

Cərrahi olmayan rinoplastika doldurucular və oxşar üsullarla mümkündür. Ən çox istifadə edilən üsullar aşağıdakılardır:

• Burun doldurucusu

Bu, daha az nəzərə çarpan burun çəpərlərinə tətbiq oluna bilən cərrahi olmayan rinoplastika üsuludur. Əməliyyat istəməyən xəstələr üçün üstünlük hesab edilsə də, təsiri qalıcı deyil. Çıxıntılı burun çəpərində burun kökü doldurucu materialla doldurula bilər ki, burnunuz daha düz görünsün və burun ucundakı və ya körpüsündəki qeyri-bərabərliklərə doldurucular tətbiq oluna bilər. Doldurucu materiallarla əlaqəli fəsadlar bu texnikanın riskləri arasındadır və xəstə ilə müzakirə edilməlidir. 

• Burun ucu üçün botoks

Botoks burun ucundakı əzələyə, dodaqla birləşdiyi yerdə vurula bilər. Botoksun təsiri nəticəsində əzələ boşaldığı üçün burun ucunun nisbi qalxması təmin edilir. Burun Botoksunda olduğu kimi, təsir qısa müddətlidir, lakin tətbiqi və xəstə məmnuniyyəti hər bir fərdin öz qərarına bağlıdır.

Burun formasının dəyişdirilməsi nədir?

Bu üsul, ümumiyyətlə, xüsusilə də burun əyriliyi hallarında burun körpüsünün hündürlüyünü azaltmaq üçün istifadə olunur. Rinoplastikada istifadə edilən bir alət olan bir mişar istifadə edərək, burun körpüsünün hündürlüyü istənilən səviyyəyə uyğunlaşdırılır. Burun körpüsünün həddindən artıq yüksək olduğu hallarda, həkimin seçimindən asılı olaraq artıq hissə mişarlama və ya kəsmə yolu ilə çıxarıla bilər. 

Sinusit xəstələri rinoplastika əməliyyatı etdirə bilərmi?

Sinusitli insanların rinoplastika əməliyyatı keçirməsində heç bir problem olmasa da, xəstələrin əməliyyata başlamazdan əvvəl sinusitin əsas səbəblərini aradan qaldırması daha məqsədəuyğundur. Bu səbəblər cərrahi yolla düzəldilə bilər.

Rinoplastika üçün hansı mövsüm ən yaxşısıdır?

Burun plastikası üçün ümumiyyətlə konkret bir mövsüm yoxdur. Lakin, isti havada tərləmə səbəbindən burun şinləri daha asan boşaldığı üçün, adətən payız və qışda istifadəyə üstünlük verilir. Yayda rinoplastika əməliyyatı keçirən xəstələrin bilməli olduğu bəzi məqamlar var.

•  Günəşin təsirlərindən qorunmaq üçün həkiminizin tövsiyəsi ilə günəşdən qoruyucu krem ​​və papaq istifadə etməlisiniz.
• Yay aylarında tez-tez taxılan günəş eynəyi əməliyyatdan sonra taxılmamalıdır.
• Əməliyyatdan sonra plastik cərrahınız tərəfindən tövsiyə edilən bir müddət ərzində dənizdə və ya hovuzda üzməkdən çəkinməlisiniz.

Rinoplastika əməliyyatları nə qədər çəkir?

Rinoplastikanın müddəti əməliyyatdan asılı olaraq dəyişir. Əgər septal deformasiya və ya digər problemlər yoxdursa, əməliyyat 2-2,5 saat çəkə bilər. Əgər yalnız burun ucunun formasının dəyişdirilməsinə ehtiyac varsa, bu prosedur daha da qısadır. 

Rinoplastikadan sonra qanaxma çox yaygındırmı?

Rinoplastika millimetr dəqiqliyi ilə aparılan prosedurları əhatə etdiyindən, əməliyyat zamanı qanaxma arzuolunmazdır. Qanayan burunda bu cür incə cərrahi prosedurlara cəhd etmək cərrahın işini çətinləşdirə və əməliyyatdan sonrakı şişkinliyi və göyərməni artıra bilər. Bu səbəbdən, qanaxmanı minimuma endirmək üçün burun qığırdağına və sümük membranlarına müraciət etməyi əhatə edən atravmatik üsullara üstünlük verilir. 

Rinoplastika əməliyyatından sonra çapıq qalacaqmı?

Açıq rinoplastikada burun dəlikləri arasında kiçik bir kəsik edilir, yəni prosedurdan sonra həmin nahiyədə kiçik bir çapıq qalma ehtimalı var. Yaranın sağalması insandan insana dəyişdiyindən, çapıq hər kəsdə eyni görünməyəcək. Lakin qapalı rinoplastikada görünən çapıq yoxdur.

Rinoplastikadan sonra şişkinlik və göyərmə nə vaxt azalır?

Bəzən rinoplastikadan sonra göyərmələr olmur. Şişkinlik və göyərmələr aparılan prosedurdan asılı olaraq dəyişə bilər. Göyərmələr adətən bir həftə ərzində saralmağa başlayır və görünməz hala gəlir. Lakin, şişkinlik və ödem ümumiyyətlə əməliyyatdan sonrakı ikinci gündə pik həddə çatır. 

Burun depressiyası nədir?

Burun çökməsi, rinoplastika əməliyyatı zamanı burun körpüsünü dəstəkləyən çoxlu qığırdaq və sümük çıxarıldıqda və ya düzgün şəkildə dəstəklənmədikdə və burun körpüsündəki şişkinliyin azalması nəticəsində yaranan bir vəziyyətdir. Burun çökməsi baş verdiyi hallarda, qabırğa qəfəsindən götürülmüş sümük istifadə edilərək təkrar əməliyyatlar aparıla bilər.

Burun ucunun sallanması nədir?

Burun və dodaqlar arasındakı bucağın zamanla azalması burun ucunun sallanması hesab olunur. Rinoplastika əməliyyatlarında istifadə edilən texnikalar, burun formasını uzun illər qoruyub saxlamağı planlaşdırır. Cərrah tərəfindən düzgün texnika ilə aparılan əməliyyatlardan sonra burun ucu sallanmır.

Rinoplastikadan sonra asimmetriya yarana bilərmi?

Rinoplastika əməliyyatı zamanı yenidən formalaşdırılmış qığırdaq və sümük strukturları dəri ilə birləşərək sağalma prosesindən keçir. Bu proses sağalma nahiyəsində kiçilməyə səbəb olur. Qığırdaq strukturları bu qüvvələrə tab gətirəcək qədər güclü deyilsə, yara sağalma prosesinin qüvvələri səbəbindən formalarını dəyişə bilər və şişkinlik azaldıqca asimmetriya kimi problemlər ortaya çıxa bilər. Qığırdaq strukturları tərəfindən təmin edilən dəstəyə əlavə olaraq, atravmatik üsulların istifadəsi daha az şişkinlik və göyərmə ilə sağalma prosesini təmin edir.

Burun əməliyyatından sonra qoxu hissi itirilə bilərmi?

Rinoplastikadan sonra qoxu ilə bağlı müvəqqəti problemlər yarana bilər. Qoxu hüceyrələri burun körpüsünün yaxınlığında yerləşir. Burun körpüsü kəsildikdə və ya aşağı əyildikdə, selikli qişanın şişməsi və ya zədələnməsi müvəqqəti problemlərə səbəb ola bilər. Həddindən artıq böyük burunlarda burun kiçiltməsi zamanı selikli qişa dar bir məkanda sıxıla bilər. Burun kiçiltməsi zamanı dar bir məkanda selikli qişanın bu sıxılması və ya toplanması qoxu ilə bağlı problemlərə səbəb ola bilər.

Prosedurdan sonra rinoplastika masajı edilməlidirmi?

Rinoplastikadan sonra xəstələrə burun körpüsü boyunca və burun dəliklərindən gözlərin künclərinə doğru birtərəfli sığallama hərəkəti ilə masaj texnikaları tətbiq etmək tövsiyə oluna bilər. Bu masajın arxasındakı prinsip təzyiq tətbiq etməklə bu sahədə qan dövranını mexaniki olaraq artırmaqdır. Yaraların sağalmasını sürətləndirmək üçün qan dövranını artırmaq düşünülə bilər.

Rinoplastikadan sonra xəstənin sağalması neçə gün çəkir?

Rinoplastikadan sonra sağalma prosesi cərrahi üsuldan, fərdin üz quruluşundan və dərinin qalınlığından asılı olaraq dəyişə bilər. Bu dövrdə daha sürətli sağalma üçün həkiminizin tövsiyələrinə əməl etmək vacibdir. Tövsiyə edildiyi kimi soyuq kompreslər tətbiq etmək, siqaret çəkməmək, bol su içmək, sağlam qidalanmaq və burnunuza zərbə vurmaqdan çəkinmək vacibdir.

Rinoplastika nə vaxt edilməlidir?

Rinoplastika əməliyyatı adətən sümük inkişafının dayanmasını tələb edir. Lakin, burunda narahatedici bir deformasiya varsa, xəstənin və ailəsinin razılığı ilə 18 yaşından əvvəl həyata keçirilə bilər.

Burun əməliyyatı nə qədər çəkir və hansı növ anesteziya istifadə olunur?

Burun əməliyyatı (rinoplastika) adətən 1,5 ilə 3 saat arasında davam edən cərrahi əməliyyatdır. Müddət ediləcək düzəlişlərin dərəcəsindən və tənəffüs problemlərini həll etmək üçün əlavə prosedurların aparılıb-aparılmamasından asılı olaraq dəyişə bilər. Əməliyyatların böyük əksəriyyəti xəstənin rahatlığını və cərrahi təhlükəsizliyini təmin etmək üçün ümumi anesteziya altında aparılır.

Rinoplastikadan sonra xəstəxanada qalmaq vacibdirmi?

Rinoplastika əməliyyatı keçirən xəstələrin əksəriyyəti xəstəxanada yalnız bir gecə qalmalıdır. Cərrahınızın razılığı ilə əməliyyatdan sonrakı gün evə buraxıla bilərsiniz. Xəstəxanada qalma müddəti nadir hallarda daha uzun ola bilər, bu da xəstənin ümumi sağlamlığından, əməliyyatın həcmindən və anesteziyaya reaksiyasından asılıdır.

Rinoplastikadan sonra burunda ağrı olacaqmı?

Müasir cərrahi üsullar və qabaqcıl ağrı idarəetmə üsulları sayəsində rinoplastikadan sonra şiddətli ağrı gözlənilmir. Xəstələr adətən ağrı əvəzinə burun tıkanıklığı və təzyiq hissini təsvir edirlər. Bu yüngül narahatlığı idarə etmək üçün adətən təyin olunan sadə ağrıkəsicilər kifayətdir.

Rinoplastikanın tam nəticələri nə vaxt görünəcək?

İlkin şişkinlik və göyərmələr bir neçə həftə ərzində əsasən keçəcək. Lakin, burunun son formasını alması, yəni son nəticənin çökməsi daha uzun bir prosesdir. Tam şişkinlik və toxuma sağalması dərinin qalınlığından asılı olaraq burun körpüsündə 6 aya, ucunda isə 1 ilə qədər çəkə bilər. Buna görə də, uğurlu rinoplastika üçün səbr və həkiminizin göstərişlərinə əməl etmək vacibdir.

Rinoplastikadan sonra nə vaxt idmana başlaya bilərəm?

Rahat gəzintilər kimi yüngül fiziki fəaliyyətlər adətən bir neçə gün ərzində bərpa edilə bilər. Bununla belə, qan təzyiqini qaldıra bilən və ya burun nahiyəsinə travma riski yarada bilən ağır idman fəaliyyətləri, məsələn, ağırlıq qaldırmaq, qaçmaq və üzmək rinoplastikadan ən azı 4-6 həftə sonra çəkinilməlidir. Müayinədən sonra həkiminiz sizin üçün fərdi məşq cədvəli hazırlayacaq.